تبلیغات
Architecturalschool مدرسه معماری - مطالب خرداد 1389

تصفیه اب در چغازنبیل مهندسی در ایران باستان

تاریخ:دوشنبه 31 خرداد 1389-08:29 ب.ظ | نویسنده :مهندس مرجان پهلوانی



دستگاه  پالایش آب چغازنبیل

 این   دستگاه که بگونه ای اتفاقی  پیدا شده است آب آشامیدنی شهرزنگه ( زنبیل= زنگه ویل) را فرادست می داده است

زیرا که آب انبار های آب زیر زمینی در این مرز 100 گز پایین تر از رویه زمین  است و بر آوردن آب از چاه یکصد متری کار آسانی نیست  بدین روی کار گران و مهندسان ان دوران با کندن نهر یا کانالی از رود خانه  بدرازری 35 کیلومتر ،  آب ان رود را که همیشه گل آلود نیز هست باین بخش می رساندهاند آب پس از گذشتن از این  راه دراز در جائیکه با شماره 1 شماره گذاری شده است بدرون استخری به هنای 25/7  متر، و درازای 70/10 متر و ژرفای 5 متر می ریخته است ( شماره 2)

 

این  نگاره ، دیواره استخر را در جهت روبروی کانال  نشان می دهد که در پائین آن 9 دهنه  کوچک به پهنای 15 سانتیمتر بنا شده ( شماره 3)  بالای  تمام  این دهنه ها یک سنگ دال  محکم پوشانده است. و از کف استخر تا این سنگ همه ملات ها قیر اندود است  این دهانه ها با ابراهه هائی که در نگاره سوم دیده می شود ( شماره 4)  به ابگیر ( حوض)  کوچکی می پیوند ند که ژرفای آن 60 سانتیمتر و پهنای آن  یک متر است ،  و بشماره 5 مشخص است ،  و ملات  این بخش همه از سیمان و قیر  است.

 اکنون باز گردیم به استخر بزرگ که آنرا با لایه های ماسه ، ریگ، زغال و .. می انباشته اند ، و آب کرخه هنگام ورود به آن و گذشتن از لایه ها در بخش پائینی استخر  از گل و پلیدی پالوده می شده است ، و همان بخش پالایش یافته که برابر  دهانه  های زیرین استخر بوده است برابر با (( قانون ظروف مرتبط )) از ابراهه  ها بالا می آمده و به آبگیر کوچک میرسیده و آنرا  تا سطح آب استخر  بزرگ پر می کرده است.

  آب پالایش یافته  اماده اشامیدن در آبگیر 60* 100* 60  به گنجایش  456 متر مکعب !  اما  سخن  بهمین  جا ختم نمی شود... آبی که از کرخه می اید ، هنگامیکه به استخر انباشته می رسد، می بایستی که جریان یابد و به پیرامون پراکنده شود. یا به پیروی از سیب زمین ، داخل ابگیر کوچک  شود و آب پالوده آنرا بیالاید! . پس در بخش جلوی استخر روبروی نهر چهار دیواری استواری با اجر های بزرگ بنا کرده اند که در نگاره  های 1 و 3 بشماره (6)  نشانداده شده  است .  آب  روان  ،  هنگم بر خورد به این دیواره چون راه پیش را بسته می بیند برابر قانون جاذبه زمین به اب داخل استخر فشار وارد می اورد و  از  بخش پائین استخر ( آب  پالوده )  چون راه گریز دارد،  از دهانه های  نه گانه . از اب راهه ها  به ابگیر می رود و از ابگیر چو نان  چشمه ای جوشان بیرون می ریزدو برای آنکه آب این چشمه بسیار بزرگ ،  زمین پیرامون را گل الود و لجن نسازد در سوی ان تکه های آجر شکسته  ریخته  اند که آب همانطور پالایش یافته از روی آجر ها بگذرد و به جوی دیگر بپیوندد که از آن در شهر برای اشامیدن چارپایان و نیز کاربرد های خانگی سود ببرند.

تصفیه اب چغازنبیل

می توان  گمان برد که هنگامی که گل و لای لایه پالاینده استخر بزرگ را فرا می گرفته  است ، شبانگاهان ان لایه ها را با لایه های پاک جا بجا می کرده اند.

اینکار ، یعنی پالایش اب با گذراندن آباز لایه های ماسه و ریگ و ذغال ... هنوز در خوزستان ،  در جا هائیکه اب لوله کشی نیست کاربرد دارد  منتهی بگونه  کوچک و برای سود رسانی به یک خانواده ، و نام آن هب و هبانه است که آب در آوندی ( ظرفی) کوزه ماننده بنام هب پالوده می شود و پاک در اندرون هبانه برای آشامیدن انباشته می گردد.

دیگر راه پالایش اب ها از گند  ( میکرب )  آمیختن  درصد کم از نمک و اهک به اب انبار بوده است  که فرق ان هنگام نوشیدن دریافته  نمی شود و در همین روزگار نیز در آب انبار های کویری ایران  کاربرد دارد.






داغ کن - کلوب دات کام


  • تعداد صفحات :25
  • 1  
  • 2  
  • 3  
  • 4  
  • 5  
  • 6  
  • 7  
  • ...  


Admin Logo
themebox Logo